موجی از امید و نا امیدی در جانها تنیده می شود. گاهی امید جانها را با خود می برد و گاهی ناامیدی. مشکل از آنجا آغاز می شود که ما مسائل را آسان می گیریم و راه طولانی دستیابی به آزادی و مردم سالاری را می پنداریم می توانیم کوتاه کنیم٬ چرا که از یاد می بریم همانگونه که ما فاعلان تغییر و اصلاح طلب در صحنه حضور داریم٬ حامیان وضع موجود هم با همه توان بازی خود را می کنند. کسی در این بازی برنده است که صبور باشد٬ صورت بندی سیاسی را هر لحظه از نو مورد شناسایی قرار دهد و با شناخت توازان نیروها آن عملی را انجام دهد که تحقق مصلحت عام را تضمین کند. حتی اگر بتوانیم از موانع بپریم خیلی زود این موانع به شکل و شمایل دیگری جلویمان سد خواهند گذاشت. باید مسایل را حل کرد نه آنکه نادیده شان گرفت.

ساختارهای دیر پا و صلب به سادگی نرم نمی شوند و از همه مهمتر این ساختارها در ناخودآگاه ما کمین کرده اند و اگر هر لحظه به خودآگاهی راه نکشیم ما را با خود می برند. نباید بپنداریم چون ما طرف آزادی ایستاده ایم هر داوری مان عین حقیقت است و اگر کسی به آن اذعان نکند دشمن است. در این روزها بسیاری از جوانان وقتی با بعضی تحلیل ها روبرو می شوند که مثل درک آنها از جهان نیست از کلمات خنجر می سازند و بدون آنکه لحظه ای بیاندیشند که ممکن است اشتباه کنند موجودیت تحلیل گر را به طور کلی نفی می کنند. در همین نقطه است که استبداد بقایش را تضمین می کند.

امروز با شرایط بغرنجی طرف هستیم و هر تحلیل با هزار عامل مشروط می شود٬ هزینه ای که ممکن است تحلیل گر بخاطر روشنگری بپردازد قسمت ساده ماجراست و هر کس انتخاب می کند زیر بار این هزینه برود و یا نرود ولی مسئله اصلی آنست٬ چون هر روز رویدادها پیچیده تر می شوند نوشتن تحلیل دشوار تر می شود و اگر صبر کنیم به همه شواهد تجربی دست یابیم که تحلیل را دقیق می کند فرصت ها خیلی زود از دست می روند.

در زمانه ای که همه می خواهند بدانند چه دارد می گذرد آن که می خواهد شرایط را مورد بازشناسی قرار دهد٬ باید شجاعت اشتباه کردن را در خود بپرورد تا در نوشتن مداوم جهت درست پیدا شود٬ به این دلیل نباید به تحلیل گران سخت گرفت. شاید بخاطر همین سخت گیری باشد که هر روز از حجم تحلیل ها کاسته می شود و این امر اگر به غایت خود برسد بسیار خطرناک است. باید بر این آفت غلبه کرد و اجازه داد تحلیل ها شکل بگیرند. حتی تحلیل غلط این حسن را دارد که یک فرض را حذف می کند و فرصت به فرض های دیگر می دهد. صبور باشیم و آزاد اندیش. فضا را برای هم تنگ نکنیم.