محمد آقازاده

موج حملات به خاتمی از سوی برخی از اصلاح طلبان شناخته شده - بخوانید عبدی ٬کرباسچی ٬باقی و..-شدت گرفته است.این اصلاح طلبان در دو دهه اخیر برای پیشبرد اصلاحات هزینه لازم را پرداخت کرده اند و در طول زندگی سیاسی شان نشان داده اند در نظر و عمل پیچیدگی مسایل اجتماعی و سیاسی را می شناسند و به این دلیل حتی اگر با تحلیل های آنها همساز نباشیم نمی توانیم نسبت به موضع گیری آنها بی تفاوت باشیم. نکته ای که در این حملات همه را غافلگیرمی کند که سرجمع انتقادها از رئیس جمهوری سابق منجر به حمایت آشکار و بی پرده از مهدی کروبی شده است.

تیر اندازی بی وقفه این اصلاح طلبان به سوی خاتمی با خشابی انجام می شود که پر ازمسایل شخصی است و خاطراتی از سوی آنها بر زبان آورده می شود که فی نفسه وجدان را می آزرد و انسان احساس می کند کسانی که باید در دوران پرمخاطره حمایت می شدند جفا دیده اند و نه تنها به موقع از سوی آنی که بخاطرش هزینه داده اند حمایت نشده اند بلکه زخم زبانهایی هم خورده اند.بی تردید اگر بسیاری دیگر به زبان آیند همین دلتنگی ها را از زبان آنها هم خواهیم شنید .

تردیدی نیست تاریخ سیاسی در دیالکتیک دغدغه شخصی و رویدادهای عام خلق می شود و جلو می رود.این تنها ذهن گرایان افراطی و کسانی که از دور دستی بر آتش دارند هستند که می پندارند باید از مسایل شخصی گذشت و خود را در مسایل عام منحل کرد تا جامعه جلو برود.آنها غافل اند که جامعه خود را در خاطرات شخصی بازتاب می دهد و از طریق این بازتاب است که پدیدار شناسی روح جمعی خود را باز می شناسد و به این دلیل باید این خاطرات را ارج نهاد و از طریق آن به خود آگاهی دست یافت که لازمه هر پیشرفت تاریخی است.

اما نکته ای که این هجوم را نا روشن می سازد که این دوستان بر خلاف دیگر تحلیل های خود به شدت کردارهای تاریخی را تا حد منش های فردی خاتمی و کروبی تنزل می دهند و به ما نمی گویند چه ساختار اجتماعی و کدام مناسبات سیاسی کروبی را شجاع تر از خاتمی ساخته است و آیا اگر دقیق شویم نمی توانیم تصور کنیم آیا نهایت اصلاحات رسیدن به نقطه ای نیست که این ساختار فرو بپاشد و جای خود را به مناسبات مدرن تر بدهد و آیا تکیه کردن پیش از آن نمی تواند اصلاحات کافی را سالبه به انتفاع موضوع کند.در ضمن این دوستان باید برای آگاهی ما توضیح دهند شجاعت چه جایگاهی در دایره سیاست ورزی دارد و آیا می تواند به تنهایی جایگزین مناسبات واقعی اجتماعی بشود و کردارها را منوط به خود سازد.تنها در صورت پاسخ دادن به این پرسش هاست که موضع گیری های تازه و غافل کننده این دوستان می تواند نوری بر فضای تاریک فعلی بتاباند و جامعه را چند گام به جلو ببرد و در غیر این صورت بسیاری به ناحق تصور خواهند کرد شجاعت بهانه یست برای تسویه حساب با همراهان سابق.